پانزدهم اسفند، شهابسنگی به زمین نخواهد خورد

رصدخانه‌ی کاتالینا، در ششم اکتبر امسال (۱۴ مهر ۱۳۹۲)، شهابسنگی را کشف کرد که بعدها به نام «۲۰۱۳ ـ تی‌اکس ۶۸» نامیده شد. این تخته سنگ سی متری، یکی از آن اجرام سرگردان نزدیک به زمین است که با عنوان NEO (مخفف Near-Earth Object) شناخته می‌شود و هر از چند گاهی با عبور از مدار زمین، به سیاره‌ی ما نزدیک می‌شود. چند سال پیش نیز این شهابسنگ از فاصله‌ی بسیار امن دو میلیون کیلومتری زمین گذشته است.

تصویرسازی هنرمندانه از نزدیکی یک شهابسنگ با زمین
تصویرسازی هنرمندانه از نزدیکی یک شهابسنگ با زمین

بر اساس آنچه مرکز مطالعات اجرام نزدیک به زمین ناسا، موسوم به CNEOS در آزمایشگاه پیش‌رانش جت می‌گوید، تا چند هفته‌ی دیگر و در خلال روزهای دوم تا ششم مارس (۱۲ تا ۱۶ اسفند ۹۴)، شهابسنگ مزبور بار دیگر و طبق معمول خود از نزدیک زمین گذر می‌کند و دلیلی برای احساس خطر کردن وجود ندارد. با این حال، بسیاری نگرانند که مبادا فاصله‌ی این شهابسنگ بزرگ ممکن است دردسرساز شود.

واقعیت آن است که شهابسنگ مزبور قرار است پانزدهم اسفند ماه، به نزدیک‌ترین فاصله‌ی خود با زمین برسد. این نزدیک‌ترین فاصله، چیزی بین ۱۴ میلیون کیلومتر، تا ۱۷ هزار کیلومتر است! برای تخمین بهتر، یادآوری می‌کنیم که متوسط فاصله‌ی کره‌ی ماه تا زمین، حدود ۳۸۴ هزار کیلومتر است.

این بدان معناست که بین تاریخ دوم تا ششم مارس، شهابسنگ ما می‌تواند به اندازه‌ای به زمین نزدیک شود که ماه هرگز نزدیک شده است. دلیل این‌همه اختلاف در تخمین آن است که تازه سه سال از کشف شهابسنگ «۲۰۱۳ ـ تی‌اکس ۶۸» می‌گذرد و پیش‌بینی مسیر دقیق آن، به دلیل پیچیدگی‌های فراوان، میسر نیست.

اینفوگرافیک نمایش میزان احتمال محل نزدیک‌ترین فاصله‌ی شهابسنگ تا زمین
اینفوگرافیک نمایش میزان احتمال محل نزدیک‌ترین فاصله‌ی شهابسنگ تا زمین

اما پیش از آن که به ساخت پناهگاه در حیاط‌خلوت منزلتان فکر کنید و آب و غذا ذخیره نماییم، باید چند چیز را بدانیم. نخستی آن که هیچ شانسی برای برخورد این شهابسنگ با زمین وجود ندارد.

با این حال، از آنجا که این شهابسنگ بار دیگر در ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۷ (ششم مهر ۱۳۹۶) دوباره به زمین نزدیک می‌شود، ناسا زحمت محاسبه‌ی میزان احتمال برخورد آن با زمین را کشیده و به این نتیجه رسیده که شانس تصادم، یک بر ۲۵۰ میلیون است. «۲۰۱۳ ـ تی‌اکس ۶۸» بار دیگر در سال‌های ۲۰۴۶ و ۲۰۹۷ (به ترتیب، ۱۴۲۵ و ۱۴۷۶ جلالی)، نیز از کنار سیاره‌ی ما عبور می‌کند و احتمال برخوردش در آن زمان‌ها باز هم کم‌تر است.

پاول کوداس، در خبری که ناسا در این مورد منتشر کرده (+)، می‌گوید:

احتمال برخورد شهابسنگ، در هر یک از سه عبور آینده‌اش از نزدیک زمین، بسیار کوچک‌تر از آن است که واقعی تلقی شود و من مطمئنم در بررسی‌های آینده، احتمال آن حتی کمتر نیز خواهد شد…. مدار این شهابسنگ کمی مبهم است و نمی‌توانیم به طور دقیق پیش‌بینی کنیم که در زمان عبور کجا باید به دنبالش بگردیم. با این حال، احتمال دارد که وقتی ماه آینده با فاصله‌ای ایمن از کنار ما عبور می‌کند، توسط تلسکوپ‌هایمان رصد شود تا با اطلاعاتی که به دست می‌آوریم، مدارش به دور خورشید را دقیق‌تر ترسیم کنیم.

علاوه بر آنچه گفته شد، اگر هم بر فرض محال این شهابسنگ بخواهد با زمین برخورد کند، نمی‌تواند آسیبی جدی به بار آورد. شهابسنگی که در سال ۲۰۱۳ وارد آسمان چلیابینسک سوریه شد را در نظر بگیرید. آن شهابسنگ حدوداً بیست متر طول داشت و ضمن به بار آوردن خسارت‌های مالی فراوان، ۱۵۰۰ نفر را مجروح کرد. با این حال، آن صدمات بیشتر به دلیل شکستن دیوار صوتی بود که در اثر متلاشی شدن شهابسنگ در آسمان رخ داد.

شهابسنگی که در ۲۷ بهمن ۱۳۹۱ در آسمان چلیابینسک روسیه ظاهر شد
شهابسنگی که در ۲۷ بهمن ۱۳۹۱ در آسمان چلیابینسک روسیه ظاهر شد

دیگر آن که آن شهابسنگ پیش از ورود به جو زمین شناسایی نشده بود که بخشی از این عدم شناسایی را می‌توان به گردن نزدیکی شعاع حرکتش به جهت خورشید انداخت. طرفه آن که بیشترین خسارت آن حادثه، به دلیل ترس و غافلگیری مردم به بار نشست.

شهابسنگ «۲۰۱۳ – تی‌اکس۶۸» سی متر قطر دارد و احتمالاً همچن سلفش در آسمان منفجر می‌شود و در این صورت، انرژی‌ای به میزان دو برابر آنچه شهابسنگ چلیابینسک آزاد کرد را تولید می‌کند. ولی این بار دانشمندان به دقت مشغول نظاره‌ی آن، و دیگر اجرام نزدیک زمین هستند و احتمال آن که یک شهابسنگ دیگر سرزده وارد آسمان ما شود و زندگی‌مان را مختل کند، بسیار کم است.

در هر حال باید به یاد داشته باشیم که شهابسنگ‌های زیادی همواره از نزدیکی زمین می‌گذرند و مشکلی هم پیش نمی‌آید. در واقع، به گزارش مرکز مطالعات اجرام نزدیک زمین ناسا فقط در همین چهل روز نخست  سال ۲۰۱۶ نزدیک ده شهابسنگ از نزدیکی زمین گذشته‌اند. واحد دیده‌بان شهابسنگ‌ها از آزمایشگاه پیش‌رانش جت نیز پنج شهاب‌سنگی که در ماه فوریه‌ی امسال (بیست روز آینده) به زمین نزدیک می‌شوند را فهرست کرده که حداقل فاصله‌ی آن‌ها چیزی بین حدود هفت میلیون کیلومتر تا ۱۵۰ هزار کیلومتر خواهد بود.

انتظار می‌رود تا پیش از پایان سال ۲۰۱۶، شهابسنگ‌ها نزدیک هشتاد بار از کنار زمین عبور کنند و بیشتر این عبورها از فاصله‌ای بیشتر از فاصله‌ی مدار ماه انجام خواهد شد. اگر هنوز هم احساس خطر می‌کنید، می‌توانید حساب توییتر دیده‌بان شهابسنگ را برای اطلاع از آخرین اخبار و به‌روزرسانی‌ها دنبال نمایید.

تا آن زمان، آسوده بخوابید. فعلاً هیچ آخرالزمان یا انقراضی در کار نیست!

کهکشان آنلاین این مطلب را از سایت یونیورس تودی ترجمه کرده است.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *